موسسه بین المللی حقوقی آسیا | دفتر وکالت امروز ۱۳۹۶/۰۵/۰۲

دفتر وکالت

دفتر وکالت ؛ هدف از نهاد دفتر وکالت و وظایف یک وکیل در مقابل موکل در دفتر وکالت

هدف از نهاد دفتر وکالت بدون تردید،کمک به اجرای صحیح عدالت است. مقصود از عدالت هم به نوبه خود پاسخگویی به یک نیاز فطری و اجتماعی انسان ها در جهت تامین منفعت عامه است.تأمین این مصلحت هم، بنا به طبع جامع آن ، بصورت فردی و انتزاعی میسر نیست.از این رو، نقش دفتر وکالت را در این میان باید در یک نگاه جمعی به عملکرد دستگاه قضایی در پرتو واقعیات حاکم بر تشخیص حق و باطل نگریست.

در فرضی که افراد هنگام اختلاف بر سر امری، یا نقض قوانین کشور ، خود داوطلبانه به یک قاضی دانا و ومنصف و غیر جایز الخطا رجوع می کردند و تمام حقایق را بدون فزونی و کاستی در اختیار او قرار می دادند، کار آسان بود. در این حالت کافی بود که فقط یک فهرست از اسامی مراجعان تهیه شود تا به نوبت حکم لازم درباره آنان صادر شود.پر بدیهی است که در این بین جایی برای دفتر وکالت و وکیل مدافع نبود.

اما روشن است که در عالم خارج جایی برای این فروض نیست.کشف حقایق و صدور حکم شایسته بر آن اساس ، نیاز به یک دستگاه دارد که به گونه ای عمل کند که تا سر حد امکان آن غایت مطلوب به دست آید.این دستگاه ، نظام دادرسی یک کشور است. و از جمله سازو کارهای ان برای نیل بدان هدف ، امکان صحبت طرفین دعوا له و علیه مواضع خود و طرف مقابل است تا مبانی یک حکم عادلانه ، هرچند گاه نه صددرصد از افق این تضارب آراء طلوع کند.

این واقعیت که دفتر وکالت یک فن مستقل و متمایز از سایر مشاغل حقوقی است معمولاً نادیده انگاشته می شود. روشن است که استاد حقوق،وکیل و قاضی همگی با حقوق سروکار دارند .اما وجه اشتراک بین آنان در همین حد پایان می یابد و از اینجا به بعد وجوه افتراق میان صاحبان مشاغل از دیدگاه حقوقی و مشرب فکری به سبب ویژگی های شغلی رخ می نماید.

بر همین روال، دیدگاه قاضی با وکیل نسبت به دعوا متفاوت است.این اختلاف دید از وظایف متمایز این دو در مقابل دعوا نشأت می گیرد.تلاش قاضی رسیدگی شایسته به دعوا و اجرای عدالت است ، حال آنکه وکیل هدفی جز اثبات یا رد دعوا به نفع موکل خود ندارد.از این رو، بین قاضی و وکیل نه تنها تفاوت دیدگاه وجود دارد، بلکه گاه از دو قطب مخالف با پرونده برخورد می کنند.

در دفتر وکالت ، حرفه وکلا یکسان است .آنان ابزار قانونی واحدی را هم در دست دارند، اما شیوه استفاده آنان از این آلات و ادوات مانند هم نیست.هر وکیل ، حسب هویت اعتقادی خویش، که تبعیت از آن لازمه نیک زیستی است، در شیوه برخورد با قانون به گزینش می پردازد و عملکرد ویژه ای را بر می گزیند.این در حال است که تمام وکلا در ظاهر از ضرورت اجرای قوانین واحدی سخن می گویند.

در دفتر وکالت ، وکیل، کاسب و هدف او تنها کسب مال نیست، هرچند از راه وکالت امرار معاش می کند او با حق سر و کار دارد که از جمله اسماء پروردگار است.حیثیت ویژه حرفه وکالت این شغل را در شمار حرف مقدسی قرار می دهد که تنها یک معوّض مادی در شأن آن نیست.

اعتقاد وکیل به حقانیت موکل، به عنوان لازمه شرافت حرفه وکالت، لازم نیست منطبق با موازین قانونی یا حتی مورد تایید عموم باشد، وچه بسا خلاف هر یک از آن دو باشد،این اعتقاد جنبه شخصی دارد و از دیدگاه ویژه وکیل بر نظام ارزشی و باور وی نسبت به مفهوم عدالت و خرد گرایی استوار است.

از بین وظایف مختلفی که یک وکیل در دفتر وکالت در مقابل موکل خود بر عهده دارد؛ بر فن دفاع از دعوا تمرکز شده است.زیرا این جنبه از حرفه وکالت است که، در میان انواع اموری که یک وکیل انجام می دهد ، فنون و ظرائف خاص و گسترده ای را طلب می کند و تبادر اولیه کلمه وکیل را در ذهن ایجاد می نماید. اداره دعوا یک تخصص چند بعدی است که لازمه آن بهره بردن از توانایی های بی حد و حصر می باشد.

حقیقت از دید وکیل حقیقت به معنای مرسوم نیست، بلکه مدافعات هماهنگ در جهت تأمین مصلحت موکل است.

وکیل ، بنا به جایگاهی که حرفه او در بین مشاغل دارد، جز این نمی تواند به وقایع بنگرد.نگاه بدون تبعیض به وقایع ، و عرضه آنها بدون رعایت مصلحت موکل، خصوصیت حرفه ای او را زایل می کند، و مرزی برای تشخیص حد فاصل رسالت او از قاضی باقی نمی گذارد.لاجرم وکیل حقیقت را، نه بماهو حقیقت ، بلکه از دید مصلحت موکل، از نظر می گذراند و چنان وقایع را به هم می آمیزد که حق به جانب ترین چهره را از پرونده موکل تحت شرایط حاکم ارائه دهد، و از حقایق ناسازگار که آن چه را تخدیش می کند، پرهیز می نماید.
<

دفتر وکالت ؛ دستورالعمل ضوابط ، شرایط تأسیس و فعالیت دفتر خدمات الکترونیک قضایی (دفتر وکالت)

 

دفتر وکالت و وکیل دادگستری نیز به موازات سازمان قضایی و دادگستری مرجع و مأمن مظلومان است.

دفتر وکالت با پیشنهاد شورای مشورتی دفاتر خدمات الکترونیک قضایی ( در این متن به اختصار شورا نامیده میشود) و موافقت رییس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه (اختصارا مرکز ) تأسیس می‌گردد.صدور ابلاغ مدیر دفتر با رییس مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه می‌باشد. ( ماده ۲)

هر دفتر وکالت علاوه بر مدیر دفتر(فردی که پروانه دفتر وکالت به نام او صادر شده است) که باید به صورت تمام‌وقت در دفتر وکالت حضور داشته باشد، حداقل دارای یک کارشناس حقوقی و یک کارشناس فناوری اطلاعات و دو کارمند دفتری خواهد بود. ( ماده ۳)

تبصره : در صورتی که حجم خدمات وسعت پیدا کند اداره کل دفاتر خدمات الکترونیک قضایی(به اختصار اداره کل ) ، دفتر وکالت را مکلف به‌افزایش منابع انسانی خواهد کرد.

هزینه دفتر وکالت

شرایط عمومی مدیر ، کارشناس حقوقی، کارشناس فناوری اطلاعات و کارمندان به شرح ذیل است (ماده ۴ ) :

۱ـ تابعیت کشور جمهوری اسلامی ایران

۲ـ التزام عملی به قانون اساسی و ولایت‌فقیه

۳ـ تدین به دین مبین اسلام و التزام عملی به احکام و اخلاق اسلامی

۴ـ عدم اعتیاد به مواد مخدر

۵ ـ عدم سوء پیشینه کیفری

۶ ـ دارابودن کارت پایان خدمت یا معافیت دائم از خدمت نظام وظیفه برای داوطلبان مرد

۷ ـ توانایی جسمی و روحی لازم

شرایط اختصاصی مدیر دفتر وکالت : (ماده ۵ )

۱ـ دارابودن مدرک کارشناسی یا بالاتر در رشته‌های مرتبط با حقوق، فقه و علوم‌قضایی از دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی یا مدرک سطح دو یا بالاتر از حوزه‌های علمیه

۲ـ داشتن حداقل بیست‌وپنج سال سن

۳ ـ دارا بودن پنج سال سابقه کار مرتبط

۴ـ دارابودن اطلاعات پایه و مهارت کار با رایانه مورد تأیید اداره کل برای این سمت

تبصره ـ علاوه بر شرایط عمومی و اختصاصی فوق، افرادی که دارای سوابق خدمتی تأیید شده باشند به تشخیص اداره کل دفاتر خدمات الکترونیک قضایی ، در اولویت قرار دارند.

شرایط اختصاصی کارشناس حقوقی در دفتر وکالت : (ماده ۶ )

۱ـ دارابودن مدرک کارشناسی یا بالاتر در رشته‌های مرتبط با حقوق، فقه و علوم قضایی از دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی یا مدرک سطح دو یا بالاتر از حوزه‌های علمیه

۲ـ داشتن حداقل بیست‌وپنج سال سن

۳ـ دارابودن اطلاعات پایه و مهارت کار با رایانه مورد تأیید اداره کل برای این سمت

شرایط اختصاصی کارشناس فناوری و کارمندان دفتر وکالت : (ماده ۷ )

۱ـ دارابودن مدرک کارشناسی یا بالاتر در رشته‌های مرتبط با حقوق، فقه و علوم‌قضایی از دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی یا مدرک سطح دو یا بالاتر از حوزه‌های علمیه

۲ـ داشتن حداقل بیست‌وپنج سال سن

۳ـ دارابودن اطلاعات پایه و مهارت کار با رایانه مورد تأیید اداره کل برای این سمت
ثبت نام دفتر وکالت

دریافت پروانه و اشتغال در دفتر وکالت برای افراد ذیل ممنوع می‌باشد : ( ماده ۸)

۱ـ وکلای دادگستری و مشاوران موضوع ماده ۱۸۷ و کارشناسان رسمی دادگستری

۲ـ قضات و سردفترانی که به انفصال دائم محکوم شده و این محکومیت قطعیت یافته است

۳ـ شاغلان به امر تجارت طبق تعریف ماده ۲ قانون تجارت

۴ـ کارمندان و مستخدمان دولت و کارمندان مؤسسات عمومی غیردولتی

ماده ۹ – اداره کل دفاتر خدمات الکترونیک قضایی در مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه تشکیل می‌گردد و علاوه بر انجام وظایف ذیل، مسئولیت حسن اجرای این دستورالعمل را بر عهده دارد.

ا ـ برگزاری فراخوان ثبت نام متقاضیان و بررسی و تأیید صلاحیت آنان

ب ـ اظهارنظر نسبت به پیشنهاد شورا در مورد تقاضای صدور، تمدید، انصراف، لغو و تعلیق پروانه و جابجایی و جایگزینی دفتر و پیشنهاد آن به ریاست مرکز

ج ـ تعیین میزان هزینه‌های مربوط به خدمات دفتر و حق عضویت سالانه دفاتر جهت تصویب رییس مرکز

د ـ نظارت بر حسن اجرای کلیه امور دفاتر و کانون‌ها و ارزیابی کمی و کیفی عملکرد آنها و گزارش آن به رییس مرکز

ه ـ پیشنهاد دستورالعمل‌ها و نظام‌نامه‌های مورد نیاز دفاتر جهت تصویب مراجع ذی‌صلاح

و ـ پیشنهاد تغییر وظایف و اختیارات کانون‌ها به رییس مرکز جهت تصویب ریاست قوه قضاییه

زـ تعامل و هماهنگی با مراجع قضایی و دفاتر خدمات و سایر مؤسسات دولتی و عمومی به منظور ارائه خدمات بهتر در چهارچوب قوانین و آیین‌نامه‌های مصوب

ماده۱۰ – اعضای شورا پنج نفر می‌باشند و با پیشنهاد اداره کل و حکم رییس مرکز منصوب می‌شوند. تبصره: اعضای شورا نمی‌توانند همزمان عضو هیئت‌مدیره کانون باشند.

ماده ۱۱‌ـ وظایف شورا به قرار ذیل است:

ا ـ بررسی و پیشنهاد برنامه‌های راهبردی و عملیاتی، نظام‌نامه‌ها، شیوه‌نامه‌ها، و دستورالعمل‌های اجرایی، نظارتی و فنی مربوط به توسعه دفاتر به اداره کل جهت تصویب در مراجع ذی‌صلاح

ب ـ پیشنهاد میزان هزینه‌های مربوط به خدمات دفتروکالت به اداره کل جهت تصویب رییس مرکز

ج ـ بررسی تقاضای صدور، تمدید، انصراف، لغو، تعلیق، پروانه، جابجایی و جایگزینی و پیشنهاد آن به اداره کل

د ـ رسیدگی به تجدیدنظرخواهی نسبت به احکام تعلیق و لغو پروانه دفتروکالت

ه ـ سایر امور محول از سوی اداره کل

ماده۱ – عبارات اختصاری به کار رفته در این دستورالعمل در معانی مشروح زیر تعریف می‌گردد :

مرکز: مرکز آمار و فناوری اطلاعات قوه قضاییه

اداره کل: اداره کل دفاتر خدمات الکترونیک قضایی

شورا: شورای مشورتی دفاتر خدمات الکترونیک قضایی

دفتر/ دفاتر: دفتر وکالت/ دفاتر خدمات الکترونیک قضایی

کانون: کانون دفاتر خدمات الکترونیک قضایی

مدیر دفتر وکالت: فردی که پروانه دفتر وکالت به نام او صادر شده است.